Joanna Rzeźnik "Szkice w zamku"autor: www.muzeum.bielsko.pl
instalacja, sznurek kolorowy, żyłka, krosno malarskie drewniane.
Projekt Moje miasto. Bielsko-Biała
03.10.08-30.10.08; Galeria Zamkowa-Baszta Muzeum w Bielsku-Białej.
"Szkice w zamku" autorstwa Joanny Rzeźnik są instalacją wykonaną specjalnie dla Muzeum w Bielsku-Białej w ramach projektu Moje miasto. Bielsko-Biała. Montaż instalacji trwał dwa dni (01.10.08-02.10.08) podczas których, artystka zmagała się z przestrzenią Galerii Zamkowej-Baszty. Zadanie nie było łatwe: zabytkowe wnętrze nie dawało możliwości swobodnej i spontanicznej pracy. Autorka nie mogła ingerować gwoździami i hakami
w ściany, co byłoby pewnie bardzo pomocne przy rozpinaniu instalacji przestrzennej wykonanej z kolorowych sznurków przywiązywanych do stelaża, którym jest przeźroczysta żyłka. Delikatna konstrukcja nie dotykając sufitu ani podłogi wypełnia wnętrze Baszty. Barwne linie załamujące się pod różnymi kątami, atakują przestrzeń z różnym natężeniem; w pewnych miejscach widoczne są nagromadzone gęsto, krótkie odcinki, gdzieindziej zaś rozpiętych jest kilka prostych długich linii. Akcentem kompozycyjnym instalacji, jest zamocowane na żyłce, unoszące się nad podłogą, krosno malarskie (wys:110 cm; szer:90 cm), wzmocnione od środka listwami zbitymi na krzyż, przez które swobodnie przenikają kolorowe sznurki. Artystka wyraźnie wyznaczyła granicę swobodnego poruszania się widza wewnątrz instalacji; dalsza penetracja wymagałaby od zwiedzającego większego wysiłku: skłonów, czy wręcz czołgania się; niektóre obszary zostały przez nią całkowicie zabudowane, a przez to niedostępne.
W "Szkicach w zamku" artystka rezygnuje z przysłowiowego ołówka i kartki papieru, rysuje sznurkiem w przestrzeni. Właściwie instalacja ta jest: szkicem przestrzennym wykonanym sznurkiem. Rysunek stanowiąc istotę tej pracy, jednocześnie wskazuje
i podkreśla jej bezpośrednie związki z klasyczną, akademicką teorią sztuk pięknych, gdzie fundamentem sztuki był właśnie rysunek. Artystka wykorzystuje także doświadczenia, zdobycze sztuki współczesnej. Omawiana tu instalacja nie jest pozbawiona elementów sztuki performance; jej montaż był dwudniową akcją, podczas której artystka była w ruchu, przybierała dziwne pozy nie pozbawione akrobacji po to, aby spleść z sobą odpowiednio sznurki, zgodnie z jej intencją i emocją. Oczywiste są także związki tej pracy ze sztuką environment, gdzie artysta buduje obiekt w przestrzeni, a widz ma możliwość bezpośredniego wejścia do "wnętrza" dzieła sztuki. "Szkice w zamku" to dzieło efemeryczne, tymczasowe. Jego realne istnienie przewidziane jest na okres 30 dni, i po tym czasie zostanie zniszczone, bez możliwości powtórzenia go w przyszłości. O istnieniu instalacji świadczyć będzie jedynie dokumentacja: fotografie, video, opisy, projekty. W tym kontekście twórczość Joanny Rzeźnik bliska jest sztuce konceptualnej, gdzie ważny jest proces myślenia o powstaniu dzieła sztuki, a dokumentowanie tego procesu, zastępuje realne istnienie obiektu artystycznego.
Joanna Rzeźnik osadzając swoją pracę w tradycji, wykorzystując współczesne sposoby wypowiedzi plastycznej, tworzy jednocześnie sztukę, właściwą dla niej samej, i przedstawiającą ją samą: jej myśli, jej emocje. Instalacja ta jest jak autoportret wewnętrzny artystki, jest zapisem jej kondycji duchowej i fizycznej z konkretnych chwil. Jako widzowie mamy możliwość wejścia w jej (jak sama mówi) świat, dom, głowę. Autorka, nie tłumaczy czym tak naprawdę jest ta instalacja, tym samym pozostawia gościom, możliwość dowolnych skojarzeń i interpretacji.
Omawiana tu praca jest trzecią instalacją sznurkową zrealizowaną przez Joannę Rzeźnik. Pierwsza taka praca powstała w 2007 roku w Galerii Inter Space Poznaniu na wystawie zbiorowej "Przestrzeń a/i dzieło sztuki", wtedy inspiracją do jej powstania była architektura Bielska-Białej: Zamek Sułkowskich oraz Stary Rynek. Za pomocą szkicu przestrzennego wykonanego ze sznurków, artystka przeniosła przestrzeń swojego miasta do Poznania.
Myślę, że nie mogło zabraknąć instalacji sznurkowej Joanny Rzeźnik w projekcie Moje miasto. Bielsko-Biała, gdyż to właśnie miasto zainspirowało artystkę do tworzenia tego rodzaju sztuki. "Szkice w zamku" należy traktować jak kontynuację działań rozpoczętych rok temu w Poznaniu; kontynuację wzbogaconą o przemyślenia i doświadczenia dwóch poprzednich realizacji.
foto: T. Drewicz
43-300 Bielsko-Biała, ul. Wzgórze 16
tel.: 033 822 06 56
fax: 033 811 10 35
www: www.muzeum.bielsko.pl
email: oswiata@muzeum.bielsko.pl oswiata2@muzeum.bielsko.pl
