Budowa zbiornika wodnego ¦winna Porêba autor: Micha³
Lokalizacja
Zbiornik jest zlokalizowany we wschodniej czê¶ci Beskidu Ma³ego w zlewni górnej Wis³y na rzece Skawie, pomiêdzy Wadowicami a Such± Beskidzk± w km 26+600 biegu Skawy, oko³o 7 km powy¿ej Wadowic.
Zbiornik usytuowany bêdzie na rzece Skawie, na terenach gmin Mucharz, Stryszów i Zembrzyce, od ¦winnej Porêby poprzez Mucharz po Tarnawê Doln±. Jego wody rozlej± siê u stóp otaczaj±cych rzekê Skawê szczytów: Jaroszowickiej Góry, Upaliska, Kurczyny i Starowidza.
Zdjêcie nr 1 - mapa zbiornika
Funkcje zbiornika
Zbiornik w ¦winnej Porêbie ma mieæ charakter wielofunkcyjny. Bêdzie stanowiæ jedno ze ¼róde³ zaopatrzenia w wodê ¦l±ska (takie by³o pierwotne za³o¿enie). Retencja wody w ¦winnej Porêbie ma niebagatelne znaczenie tak¿e dla ochrony Krakowa przed powodzi±, nie wspominaj±c o pozosta³ych miejscowo¶ciach, które znajd± siê poni¿ej zbiornika. Zbiornik mo¿e zmniejszyæ falê powodziow±, jaka dociera do Krakowa o 40 do 60cm.
Skawa jest jedynym z wiêkszych karpackich dop³ywów Wis³y, na którym nie wybudowano dotychczas zbiornika retencyjnego, pozwalaj±cego na redukcjê fal powodziowych w dolinie rzeki poni¿ej zapory. Dominuj±ce w tym rejonie Ma³opolski wezbrania letnie Ma³ej Wis³y, So³y i Skawy kumuluj± siê, stwarzaj±c ka¿dorazowo zagro¿enie zalaniem m. in. czê¶ci Krakowa. Istniej±ce zabezpieczenia przeciwpowodziowe w mie¶cie nie zapewniaj± wymaganego stopnia ochrony, a ze wzglêdów technicznych, architektonicznych i krajobrazowych nie ma mo¿liwo¶ci podwy¿szania obwa³owañ do wysoko¶ci nakazanej obowi±zuj±cymi przepisami. S± to tereny, dla których zagro¿enie powodziowe oceniane jest jako bardzo wysokie. Oznacza to, ¿e zbiornik wodny ¦winna Porêba zredukowa³by wszystkie te fale do poziomu przep³ywu nieszkodliwego w korycie Skawy.
Oddzia³ywanie na rozwój regionalny
Nape³nienie zbiornika stanie siê impulsem do rozwoju gospodarczego gmin przyleg³ych do zbiornika oraz regionu. Nast±pi rozwój sektora us³ug turystycznych, a co za tym idzie powstan± nowe miejsca pracy.
Energetyczne wykorzystanie zbiornika
Powstanie zapory wodnej i zbiornika stwarza równie¿ techniczne warunki dla energetycznego wykorzystania obiektu i produkcji energii odnawialnej w ilo¶ci szacowanej na 14,8 GWh rocznie, co jest równowa¿ne spaleniu 9 430 ton wêgla rocznie w konwencjonalnej elektrowni wêglowej.
Oddzia³ywanie na jako¶æ wód
W celu ochrony jako¶ci wód powierzchniowych integraln± czê¶ci± ca³ej inwestycji jest program budowy sieci wodoci±gowych i kanalizacyjnych wraz z oczyszczalniami ¶cieków na terenach gmin po³o¿onych bezpo¶rednio w s±siedztwie zbiornika: Mucharz, Stryszów i Zembrzyce. Równocze¶nie sta³e zwiêkszenie przep³ywu wody w rzece stymulowaæ bêdzie procesy samooczyszczania z zanieczyszczeñ obszarowych.
Dane techniczne obiektu
Pojemno¶æ zbiornika:
- powodziowa 60 mln m3
- wyrównawcza 86 mln m3
Powierzchnia zalewu:
- maksymalna 1035 ha
- normalna 820 ha
- minimalna 240 ha
Zapora:
- d³ugo¶æ 640 m
- wysoko¶æ 54 m
Kubatura:
- nasypu 2,23 mln m3
- betonów 300 tys. m3
Elektrownia:
- moc instalowana 3,8 MW
- produkcja roczna 14,8 GWh
Zakres prac budowlanych.
Zapora ziemna z rdzeniem glinowym
Wie¿e wlotowe
Sztolnie
Niecki wypadowe
Mury oporowe
Kana³ odp³ywowy
Galeria kontrolno-zastrzykowa
Przelew powierzchniowy
Zdjêcie nr 2 - wie¿e wlotowe
Zdjêcie nr 3 - przelew powierzchniowy.
Zdjêcie nr 4 -Zapora czo³owa.
Zdjêcie nr 5- Korpus zapory z rdzeniem glinowym.
Zdjêcie nr 6 - ¯uraw.
Zdjêcie nr 7- galeria.
Przekrój poprzeczny zapory
Inwestor
Inwestorem jest Regionalny Zarz±d Gospodarki Wodnej w Krakowie.
Regionalny Zarz±d Gospodarki Wodnej w Krakowie jest pañstwow± jednostk± bud¿etow± utworzon± dla realizacji zadañ z zakresu gospodarowania wodami, podleg³± ministrowi w³a¶ciwemu do spraw gospodarki wodnej.
Zakres zadañ obejmuje prowadzenie gospodarki wodnej w regionie w zakresie okre¶lonym w Prawie wodnym, w szczególno¶ci:
- utrzymywanie wód i urz±dzeñ wodnych bêd±cych w administracji RZGW,
- sprawowanie funkcji inwestora w zakresie gospodarki wodnej w regionie wodnym,
- opracowywanie analiz stanu zasobów wodnych oraz stanu ochrony przed powodzi± w regionie wodnym,
- opracowywanie projektów planów ochrony przeciwpowodziowej w regionie wodnym,
- opiniowanie projektów planów gospodarowania zasobami wodnymi na obszarze dorzecza,
- opracowywanie analizy ekonomicznej gospodarowania wodami w regionie wodnym,
- uzgadnianie projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,
- uzgadnianie projektów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w odniesieniu do, przedsiêwziêæ mog±cych znacz±co oddzia³ywaæ na ¶rodowisko,
- wykonywanie kontroli gospodarowania wodami,
- planowanie przedsiêwziêæ zwi±zanych z odbudow± ekosystemów zdegradowanych przez eksploatacjê zasobów wodnych.
Wykonawca
Wykonawc± jest SKANSKA S.A.
Oddzia³ Budownictwa Hydroin¿ynieryjnego w Krakowie
Oddzia³ Budownictwa Hydroin¿ynieryjnego w Krakowie jest jednym z piêciu oddzia³ów tworz±cych Dywizjê In¿ynieryjn± Skanska S.A. Od wielu lat realizuje jedne z najwiêkszych obiektów o znaczeniu ogólnopolskim i regionalnym. W¶ród najwa¿niejszych mo¿na wymieniæ jedno z najwiêkszych sztucznych jezior w Polsce - Zespó³ Zbiorników Wodnych Czorsztyn-Niedzica-Sromowce Wy¿ne, zaopatrzenie w wodê Krakowa - Raba I i II, odbudowê Kozielskiego Hydrowêz³a Odry, jedn± z pierwszych sieci geotermalnych w Polsce - Geotermiê Podhalañsk±, tor kajakarstwa górskiego przy stopniu Ko¶ciuszko na rzece Wi¶le w Krakowie oraz budowê systemów kanalizacji i oczyszczalni ¶cieków zrealizowane w ramach projektu "Aktywizacja obszarów górskich wokó³ ¦wiêtokrzyskiego Parku Narodowego".
Zakres dzia³alno¶ci SKANSKA S.A.
Zakres dzia³ania Oddzia³u obejmuje prace z zakresu:
budownictwa hydrotechnicznego - zapory i zbiorniki, elektrownie wodne, regulacje rzek i potoków, ¶luzy i stopnie wodne, obwa³owania i pompownie.
ochrony ¶rodowiska - oczyszczalnie ¶cieków, kanalizacje, sk³adowiska odpadów, wodoci±gi, geotermie.
in¿ynierii l±dowej - roboty specjalistyczne, tunele, renowacje budowli zabytkowych.
Podsumowanie
W pa¼dzierniku 2007 roku dobieg³y koñca roboty ziemne na wale g³ównym. Ca³a inwestycja ma byæ oddana do 2012 roku. Jednak na pocz±tku wrze¶nia 2007 roku, zapora ju¿ "uratowa³a" miejscowo¶ci po³o¿one poni¿ej grodzy. Zapora zatrzyma³a ogromn± ilo¶æ wody, która mog³a zagra¿aæ miejscowo¶ci± po³o¿onym poni¿ej zbiornika.
2004 rok
2005 rok
2006 rok
2007 rok
zakoñczenie robót ziemnych zwi±zanych z rdzeniem glinowym
pa¼dziernik 2007
